Katalonya'nın (Catalunya) önde gelen küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) derneği PIMEC (Patronal de la Petita i Mitjana Empresa de Catalunya), yerel ticaretin yaşadığı dönüşüme karşı koymak amacıyla çevrimiçi satış platformları üzerinde daha sıkı kontrol ve düzenleme çağrısında bulundu. PIMEC Comerç Başkanı Mònica Gregori, idareler, tüketiciler ve sektör temsilcilerini bir araya getirecek geniş kapsamlı bir ulusal ticaret paktı talep ederek, dijital devlerin yarattığı haksız rekabet ortamının son bulması gerektiğini vurguladı. Bu paktın, e-ticaretin yol açtığı çevresel ve lojistik maliyetlerle bağlantılı yeni bir vergi gibi önlemleri içermesi gerektiği belirtildi. Amaç, tüm operatörlerin aynı kurallara tabi olarak rekabet etmesini sağlamak.
Mònica Gregori, söz konusu ulusal paktın sektördeki değişimlere karşı idareler, tüketiciler ve perakendeciler arasında ortak bir yol haritası oluşturulmasına hizmet etmesi gerektiğini ifade etti. Bu yol haritası sayesinde önceliklerin belirleneceği, kaynakların tahsis edileceği ve alınan önlemlerin önümüzdeki yıllarda etkin sonuçlar doğurmasını sağlamak için düzenli olarak takip edileceği belirtildi. Yerel ticaretin kimliğini ve sürdürülebilirliğini korumak adına atılacak bu adımların, Barselona (Barcelona) ve tüm Katalonya için hayati önem taşıdığına dikkat çekildi.
Dijital Platformların "Gizli Maliyetleri" ve Adil Rekabet
Gregori, çevrimiçi satış platformlarının "farklı oyun kurallarıyla" faaliyet gösterdiğini ve yarattıkları "gizli maliyetlerin" niceliksel olarak belirlenmesi gerektiğini savundu. Bu maliyetler arasında ambalaj ve atıkların çevresel etkisi, lojistik giderler ve dağıtım süreçleriyle bağlantılı iş gücü koşulları yer alıyor. PIMEC Başkanı, bu platformların vergilerini yerel olarak ödememesinin kabul edilemez olduğunu belirterek, vergi kaçakçılığı ve uluslararası vergi optimizasyonu yöntemlerinin yerel ekonomilere ciddi zararlar verdiğini dile getirdi. Bu durum, Avrupa Birliği (AB) genelinde de tartışılan ve Dijital Hizmetler Yasası (DSA) ve Dijital Piyasalar Yasası (DMA) gibi düzenlemelerle ele alınmaya çalışılan önemli bir konu.
Ayrıca, Gregori yerel ticaretin en büyük sorunlarından birinin karlılık kaybı olduğunu vurguladı. Satışların enflasyon nedeniyle artış göstermesine rağmen, bu artışın gerçek bir büyümeden ziyade maliyet artışlarından kaynaklandığına dikkat çekti. Sağlıklı bir ekonominin sadece satışlara değil, aynı zamanda yatırım kapasitesine ve nesil değişimine de ihtiyaç duyduğunu belirten Gregori, yerel işletmelerin ayakta kalabilmesi için bu iki unsurun kritik olduğunu ifade etti. Bu bağlamda, Barselona'da yeni 24 saat açık süpermarket lisanslarının bir yıl süreyle askıya alınması kararını olumlu karşıladıklarını, bu tür önlemlerin ticari dengeyi korumak için gerekli olduğunu ekledi.
E-Ticaretin Yükselişi ve Yerel Ticaretin Mücadelesi
Son yıllarda e-ticaretin küresel çapta gösterdiği büyüme, geleneksel perakende sektörü için büyük bir dönüşüm ve aynı zamanda ciddi bir tehdit oluşturuyor. Özellikle COVID-19 pandemisiyle birlikte hız kazanan bu değişim, İspanya ve Türkiye gibi ülkelerde de yerel esnafın ayakta kalma mücadelesini derinleştirdi. İspanya'da e-ticaret hacmi her yıl çift haneli rakamlarla büyürken, bu durum küçük işletmelerin pazar paylarını kaybetmesine ve rekabet güçlerinin azalmasına yol açıyor. PIMEC'in talepleri, bu küresel trendin yerel ekonomiler üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmayı ve adil bir rekabet ortamı yaratmayı hedefliyor. Benzer şekilde Türkiye'de de, büyük çevrimiçi platformların pazardaki hakimiyeti, yerel esnafın ve KOBİ'lerin rekabet gücünü zayıflatmakta ve bu konuda çeşitli düzenleyici adımlar atılması çağrıları yapılmaktadır.
Bu bağlamda, PIMEC'in dile getirdiği çevresel ve lojistik maliyetler de göz ardı edilemez. Çevrimiçi alışverişin artmasıyla birlikte ambalaj atıkları, karbon emisyonları ve yoğun kargo trafiği gibi sorunlar da büyüyor. Bu "gizli maliyetlerin" dijital platformlar tarafından karşılanması veya en azından bu maliyetleri yansıtan bir vergilendirme sisteminin getirilmesi, hem çevresel sürdürülebilirlik hem de adil rekabet açısından önem taşıyor. Mònica Gregori'nin çağrısı, sadece ekonomik bir talep olmanın ötesinde, şehirlerin sosyal dokusunu koruma ve sürdürülebilir bir gelecek inşa etme vizyonunu da barındırıyor.
Papa'nın Ziyareti ve Ticari Denge Üzerindeki Etkileri
Mònica Gregori, PIMEC'in gündeminde yer alan diğer bir konuya da değinerek, Papa'nın Barselona'ya yapacağı ziyareti değerlendirdi. Ziyaretin şehir ve ülke için "çok önemli" ve "büyük bir onur" olduğunu belirtti. Ancak, ziyaretin ekonomik etkisinin eşitsiz olacağı konusunda uyarılarda bulundu. Gregori'ye göre, ziyaretçilerin belirli bölgelerde yoğunlaşması bazı işletmeler için satışları artırırken, diğer mahallelerde ticari faaliyetlerde düşüşe neden olabilir. Bu durum, büyük etkinliklerin şehir ekonomisi üzerindeki karmaşık ve bölgesel farklılıklar gösteren etkilerine iyi bir örnek teşkil ediyor. Yerel ticaretin, bu tür büyük ölçekli olaylara karşı esnekliğini artıracak ve olası olumsuz etkileri minimize edecek stratejilere ihtiyacı olduğu bir kez daha ortaya konulmuş oldu.
Sonuç olarak, PIMEC'in çevrimiçi platformlara yönelik düzenleme ve vergi talepleri, yerel ticaretin geleceği için kritik bir dönüm noktasını temsil ediyor. Bu çağrılar, sadece Katalonya'daki KOBİ'ler için değil, tüm dünyadaki yerel işletmelerin dijitalleşen ekonomide adil bir şekilde rekabet edebilmeleri ve varlıklarını sürdürebilmeleri adına önem arz ediyor. Ulusal pakt ve yeni vergilendirme modelleri gibi öneriler, hem ekonomik dengeyi koruma hem de çevresel sorumlulukları yerine getirme potansiyeli taşıyor. Bu tür adımlar, şehirlerin canlılığını ve yerel ekonomilerin çeşitliliğini güvence altına alarak, sürdürülebilir bir ticari ekosistem oluşturulmasına katkı sağlayabilir.
